Vier winterdagen in de Vogezen

Krokusvakantie 2012. Steven is net op tijd hersteld van een stevig griepje. Ook Hanne wil weg. De weergoden hebben gezorgd voor vers wit  in de Vogezen en beloven mooi weer voor de komende dagen. Weg zijn we!

Maandag 20 februari

Het is bijna 13 uur wanneer we de auto achterlaten in Wegscheid, een klein dorpje in het zuiden van de Vogezen. Voor het eerst sinds de HRP vorige zomer tillen we de grote rugzakken op onze rug. Een fijn, vertrouwd gevoel overvalt ons. Enkel wij twee, op weg naar ginder boven, met alles wat we nodig hebben om een paar dagen te overleven op onze rug. Wegscheid ligt slechts op een kleine 450 meter hoogte. Van sneeuw is hier nog geen sprake. De  koudegolf van de vorige weken heeft echter wel veel sporen achtergelaten. Het is voortdurend oppassen geblazen voor grote ijsvlekken op de paden. Via de Col du Sickertbach stijgen we tot een eerste uitzichtpunt op 978 meter hoogte. Onder ons is alles bruin, rondom en boven ons is er bijzonder weinig wit. Blijkbaar hebben we de regenschaduw onderschat (of moeten we sneeuwschaduw zeggen) die de hoofdkam van de Vogezen over dit gebied werpt. Een stukje verder, in de buurt van Sattelboden (mooie, bruikbare hut, weinig slaapplaats, kachel, banken en tafels, bron enkel in de zomer, bereikbaar met 4×4 bij weinig of geen sneeuw) kunnen de sneeuwschoenen dan toch van van de rugzak, oef!

Op zowat 1000 meter vinden we een goed plekje voor de tent. Er ligt zowat 30 tot 40 cm sneeuw. Bij een razendsnel duikende temperatuur genieten we van een rode zonsondergang.

Dinsdag 21 februari

De stralende zon doet haar best om de nachtelijke -10° weg te werken. De Rossberg zorgt al na een uurtje voor het eerste waaw-moment van deze tocht. We hebben er een prachtig uitzicht over een groot deel van de Vogezen, het Zwarte Woud en de Alpen. Het is on-Vogeziaans windstil en we genieten van de witte pracht rondom ons. In de verste verte geen mens te bespeuren. We sneeuwschoenen 2 verse sporen via Vogelstein en de ferme-auberge Belacker tot onze middagpauze. Puur genieten is het in dit grotendeels open terrein.

Eens voorbij de Col de Rimbach is het werken geblazen. De GR5 loopt er een stukje onder de graat op een steile flank. Met sneeuwschoenen traverseren is op zo een terrein niet evident. Bij veel verse sneeuw is dit deel van de route lawinegevoelig. Eens we de Mittelrainkopf voorbij zijn, veranderen we van strategie. We laten de GR5 voor wat hij is en zoeken ons over de brede graat, slalommend tussen de bomen, een weg naar de Rimbachkopf en de Col des Perches. Geweldig toch, als je in ongerepte witte pracht geen rekening hoeft te houden met paadjes en markeringen. In het skigebiedje van Rouge Gazon zien we voor het eerst vandaag andere mensen. Terwijl we onze rugzakken naar de Tête des Perches sleuren, kijken de skiërs ons aan alsof wij de eerste mensen ooit zijn die ze zien. Op de top genieten we van het uitzicht op de kam waarover we vandaag liepen en het meer onder ons.

Een afdalingetje verder staan we op de prachtige vlakte van de Haute Bers. Een sublieme plek om te overnachten met zowaar zelfs een stromende bron. De cabane is in prima staat (kachel, tafels, banken, slaapplaats voor verschillende personen) maar omdat we nu eenmaal niet graag slapen in die dingen, zetten we wat verder de tent. Een prachtige zonsondergang en een gezellige avond in de hut later, besluiten we toch maar binnen te slapen. Om 9 uur ‘s avonds in het donker je tent opplooien, het is weer eens wat anders.

Woensdag 22 februari

Nog altijd geen wolkje te zien. Nog altijd geen zuchtje wind. Zijn we wel in de Vogezen? Onze rugzakken zijn al 25 minuten klaar. De hut is 23 minuten geleden met sparrentakjes geveegd. Onze sneeuwschoenen zitten al 20 minuten aan onze voeten. Maar het is hier simpelweg te mooi om zomaar te vertrekken. Een eenzame ochtend op de Haute Bers met de zon vol op je snuit, het is een intense ervaring. Eentje waarvoor je tijd moet nemen. Dat doen we ook.

Met een gevoel van dankbaarheid dat we dit weer mochten beleven, beginnen we uiteindelijk aan de opdracht van de dag: GR5 richting Ballon d’Alsace. Iemand heeft dit stuk van de route al gelopen sinds de laatste sneeuwval. Daardoor is oriëntatie makkelijk en kunnen we des te meer genieten van de aaneenschakeling van open vlekjes in het bos, artistieke sneeuwsculpturen en uitzichtspunten. Eens we rond de top van de Ronde Tête zijn gelopen, komt de hindernis van de dag in zicht: de naar Vogezennormen indrukwekkende oostflank van de Ballon d’Alsace. We bestuderen de flank nauwkeurig en maken een inschatting van het lawinegevaar op de verschillende delen. We zijn het snel eens: it’s a go. Over een brede graat hebben we een goede kans met een aanvaardbaar risico om boven te raken. Het laatste stuk levert ons zowaar wat alpinisme op. De sneeuwschoenen gaan aan de rugzak, de piolets mogen ook eens wat werken. Veel vroeger dan verwacht staan we op de top. Alweer een topmoment… Het uitzicht is formidabel. Voeg daarbij de brandende zon, de afwezige wind en de voldoening van de klim en je begrijpt dat het gevoel nog veel formidabeler is dan het uitzicht op zich.

We hadden ons op de Ballon d’Alsace aan een toeristisch circus verwacht, maar eigenlijk valt dat nog mee. Er zijn uiteraard wat rondhangende toeristen, rustige langlaufers en sneeuwmanbouwende papa’s, maar enkel aan de ingang van het Alpijns skigebiedje is het heel even druk te noemen. Dat de Plain de la Gentiane, met de toppen Wissgrut en Tremontkopf, een populaire bestemming zou zijn voor een dagtocht op sneeuwschoenen, hadden we juist ingeschat. Het maakt de witte hoogvlakte er niet minder prachtig op. En bovendien blijkt het echt onze geluksdag: aan de Wissgrut-ruïnes vinden we alweer een stromend bronnetje. Kleine dingen kunnen een mens diep gelukkig maken op wintertrekking. Na alweer een lange genietpauze op de Tremontkopf trekken we nog een stukje verder naar de Col de Hirtzelach. Een paar honderd meter na deze col geven we poging om het pad met het rode blokje te volgen op. Er heeft deze winter nog niemand gelopen over deze steile flank. De hoogtelijnen op de kaart liggen een stukje verder ook alarmerend dicht bij elkaar. We keren terug naar de col en volgen een stuk de ondergesneeuwde bosweg. Die brengt ons bij een uitstekend plekje voor een laatste kamp.

We zetten de tent, koken, maken onnozele grapjes, babbelen over de route van morgen, hebben koude vingers en bevroren tenen, laten ze weer ontdooien in onze slaapzakken en vallen met een bijzonder voldaan gevoel in slaap.

Donderdag 23 februari

Zoals verwacht is het weer vannacht omgeslagen. De wind wordt steeds krachtiger, maar de grijze wolken hangen voorlopig nog een paar honderd meter boven ons. Goed genoeg voor plan A. Via de boerderijen Fennematt en Lochberg stijgen we gestaag naar de Baerenkopf, het laatste topje van de tocht. Het uitzicht is mooi, maar minder indrukwekkend dan alle visuele verwennerijen van de vorige dagen. We spelen ons een weg naar beneden door de sneeuw tot de Villa Puce, een klein schuilhutje (klein, tafel met 2 banken, 3 muren, geen water, goed om te schuilen maar niet om te slapen). Hier is het verhaaltje voorbij voor de sneeuwschoenen. Kleine paadjes brengen ons terug in Wegscheid, waar we rond de middag aankomen.

‘s Avonds staan we alweer thuis, nagenietend van een korte maar intense wintertrekking.

Praktisch

-Dit logische rondje lijkt ons een prima alternatief voor de “Belgische klassieker” Saint-Maurice – Ballon de Servance – Ballon d’Alsace – Rouge Gazon – Saint-Maurice. Deze tocht is wel een tikkeltje uitdagender. Buiten de skigebieden zijn we exact één groepje wandelaars tegengekomen.

-Enige kennis van lawinekunde kan op verschillende plekken geen kwaad. Zonder stijgijzers en piolet raak je bij verijsde omstandigheden de oostkant van de Ballon d’Alsace niet op of af. Vooral hier is inschatting van het lawinegevaar belangrijk. Dat is veel moeilijker voor wie de oostkant wil afdalen. Ook de relatief veilige graat vinden is van bovenaf veel moeilijker dan van onderen. Er zijn alternatieven om bij minder gunstige omstandigheden dit stuk te omzeilen. Voor wie lawinebiepers heeft, gebruik ze!

-Het startpunt, het kleine dorpje Wegscheid, ligt voor Nederlandstaligen “aan de verkeerde kant” van de Vogezen. De snelste manier om er te raken is over de Ballon d’Alsace indien deze goed berijdbaar is. Informeer je op voorhand, bv. hier: http://www.smiba.fr/bulletin-enneigement-ballon-alsace.html. Indien de Ballon d’Alsace niet of moeilijk bereidbaar is, rijd je best via Strasbourg en Thann of via de Col de Bussang en Thann.

-Enige stafkaart die je nodig hebt: IGN 3620 ET Thann Masevaux.

Foto’s

Zon en sneeuw, who needs more…

Zalig wit landschap!

Op de Rossberg

Zonne-energie opdoen

Water bijvullen op de Haute Bers

Avondzon

Cabane de Haute Bers

Alpen in de ochtendzon

Magische sneeuwheuvels

Op weg naar Ballon d’Alsace

Oostkant van de Ballon d’Alsace: sneeuwschoenen inwisselen…

… voor piolet

Wat de koude al niet doet met een mens ;o)

Mmmmm…. soeptijd!

Bevroren schoenen en dus ook bevroren tenen

Op de Baerenkopf

Sneeuwschoenen gaan terug aan de rugzak aan Villa Puce

HRP: Voorbeschouwing

Nog één “groot” project van ons jaar XL wacht op uitvoering: de HRP, de Haute Route Pyreneeënne. De HRP is een route die min of meer de hoofdkam van de Pyreneeën volgt van Hendaye aan de Atlantische Oceaan tot Banyuls aan de Middellandse zee. Grotendeels gaat de route over paden, maar er zit ook wat ongebaand terrein in. Wat nu net de hoge route is, is in zekere mate vatbaar voor interpretatie. Wij baseren ons op de beschrijving van Ton Joosten in zijn boek “Pyrenean Haute Route”, maar weers- en andere omstandigheden zullen er ongetwijfeld voor zorgen dat we hier en daar van die beschrijving zullen afwijken.

Ons jaar XL heeft al meer gebracht dan we ervan verwachtten. We kunnen de HRP niet eens de kers op de taart noemen, wat de taart ligt al vol kersen! Daardoor is het niet moeilijk ook deze tocht aan te pakken met onze vertrouwde alles-mag-niets-moet-instelling. Dat betekent niet dat we niet voluit voor het einddoel gaan: het afwerken van de volledige HRP. Veel belangrijker dan de “prestatie” is echter wat we ongetwijfeld onderweg zullen beleven, het genieten van leven in de bergen en van elkaar. We beginnen eraan op woensdag 8 juni 2011 en hopen tegen eind juli in Banyuls aan te komen. De tegenstanders zijn talrijk: hooikoorts (waar Steven sinds een jaar of 3 last van heeft), hitte (wij kunnen beter tegen -10° dan tegen +30°), gebrek aan water (de droogte is ook in de Pyreneeën een probleem), zware rugzakken, … In zekere mate positief voor ons is dat door de bijzonder snelle dooi van dit jaar op veel, zelfs hoge, cols al geen sneeuw meer ligt. We zien wel…

Tot Gavarnie (ongeveer twee en een halve week ver) lopen we niet alleen. Thomas, een Franse kameraad die we leerden kennen in Patagonië, vergezelt ons.

Het is de bedoeling dat we zo vaak mogelijk in de tent slapen en autonoom zijn. Om alvast niet afhankelijk te zijn van de heel beperkte bevoorradingsmogelijkheden, hebben we op 4 plekken op de route een doos met voedsel achtergelaten op campings (Lescun, Gavarnie, Salardu en Mérens-les-Vals). Op die manier hopen we niet (zoals nogal wat andere HRP-stappers) ondervoed te raken. Vooral voor Steven is dat zowiezo een probleem bij lange trekkings.

Stevens broer Michaël en vriendin Isabel zullen jullie tot ze zelf op vakantie vertrekken op de hoogte houden van onze vorderingen. We sturen hen ongeveer wekelijks een smsje met de laatste nieuwtjes. Reageren op deze blogberichten mag uiteraard, maar weet dat we die reacties waarschijnlijk pas na het afwerken van de HRP te lezen zullen krijgen. Wie ons een duwtje in de rug wil geven, stuurt beter een smsje naar Stevens gsm. De gsm van Hanne houdt thuis een zomerslaap.

Tot binnenkort!

HRP: Fooddropping en instappen.

Na wat gezondheidsprobleempjes voor ons allebei vertrokken we een week later dan voorzien, op 21 mei 2011, richting Pyreneeën. Doel van de missie: onze zorgvuldig samengestelde voedselpakketten voor de HRP droppen (zie HRP: voorbeschouwing) en terug wat ingestapt raken.

Een dikke 1200 km en een dag later kwamen we aan in het kleine, gezellige Lescun, waar Jean-Michel, de gardien van de camping municipal, ons hartelijk verwelkomde. Onze eerste foodbox bijhouden wilde hij graag doen: dropping 1/4 succesvol! Een rustige camping en een prima weersvoorspelling: de ideale omstandigheden voor een paar instaptochtjes. Op zondag hielden we het bij een wandeltochtje naar het dorp en wat hoger gelegen uitzichtspunt. Op maandag begonnen we aan het stevigere werk. We beklommen de Dec de Lhurs. Tot het Lac de Lhurs is dat een eenvoudige tocht op goed pad. Na het meertje is wat eenvoudig improvisatiewerk nodig om op de oostgraat naar de top te raken (geen pad). De laatste 100 hoogtemeters vergen wat eenvoudig klauterwerk (Ie-graad rots). De uitzichten vanop de top over het Cirque de Lescun zijn prachtig. Vanop de parking is dit een relatief korte dagtocht, maar wel met 1200 m positief hoogteverschil. Op dinsdag zetten we een wat stevigere tocht op het menu. We lieten de auto staan aan de Pont Masousa en stapten naar het Lac d’Ansabère. We stegen verder tot op de grenskam met Spanje en traveersden aan Spaanse zijde boven het Ibon de l’Acherito (meer) naar een opening in de prachtige Brèche de Hanas. De afdaling, weer aan Franse kant, begon met een zeer steil stuk op puinhelling. De prachtige vallei waarin we terechtkwamen, bleek weinig belopen. Enige improvisatie voor het vinden van de juiste route was ook nu weer nodig. Zowat 1400 hm hadden we in de benen na deze zeer complete, schitterende tocht. Op woensdag kozen we weer voor wat korter werk: de beklimming van de Pic de Labigouer vanuit Lhers (1100 hm). Het werd voor de derde dag op rij puur genieten van prachtige, zonovergoten landschappen. We maakten ook kennis met de plaatselijke gieren, die ons met hun vliegkunsten deden denken aan de condors die we in Patagonië zagen.

Donderdag stond er regen op het menu: het ideale moment om verder te rijden naar Gavarnie. Daar bleek de kleine camping echter nog gesloten. Gelukkig ontmoetten we toevallig de uitbaatster, die het geen enkel probleem vond om onze tweede foodbox bij te houden. Dropping 2/4: succesvol! Kamperen deden we uiteindelijk in Saussa, een paar kilometer van Gavarnie. Vrijdag hield het druilerige weer aan. Om toch de beentjes eens te strekken, stapten we naar het beroemde Cirque de Gavarnie, waarvan we niet veel te zien kregen. We keerden langs een hogere route terug naar het nog rustige dorp, dat duidelijk draait op het massatoerisme van de zomermaanden. Voor zaterdag zag het weerbericht er een stuk beter uit en kozen we een wat ambitieuzer doel: de Piméné, een dikke 2800 m hoog, oftewel 1400 hoger dan Gavarnie. We klommen ons al gauw een weg uit de verdwijnenende mist en kregen voor het eerst het prachtige Cirque de Gavarnie te zien. We kozen voor de route die oostwaarts rond de Petit Piméné traverseert om uiteindelijk op de graat naar de hoofdtop terecht te komen. De piolets, die we voor alle zekerheid meehadden, bleken nuttig om veilig over een paar steile sneeuwvelden te raken. Het uitzicht vanop de Piméné bleek wat ons was beloofd: schit-te-rend! Een paar cirkelende gieren maakten het topgevoel helemaal af. Terugkeren deden we over de Petit Piméné, wat ons wat extra tijd op de graat opleverde. Ook op zondag zou het weer goed zijn, dus besloten we er een nog een stevige tocht bij te doen. Van in het Cirque de Gavarnie klauterden we via l’Echelle des Sarradets naar de refuge des Sarradets (IIe graads-passages, enkel mogelijk bij droog, stabiel weer!). Rond de refuge bleek alles nog maagdelijk wit. De piolets werden nog eens bovengehaald voor de verdere klim naar de opening in de beroemde Brèche de Roland, het doel van de dag.  Het werd allesbehalve een ontgoocheling. Hoe de 100 m hoge brèche op een basis van slechts een tiental meter overeind blijft, is niet te vatten. Veel tijd om van dit natuurwonder te genieten kregen we niet: onweer op komst! We daalden nog een hele tijd over sneeuwvelden via de Col des Sarradets de Vallée de Pouey Aspé in om uiteindelijk voor de ergste onweders terug in Gavarnie te staan.

Regen speelde de hoofdrol in het weerbericht voor maandag 30 mei: tijd om weer verder te trekken. We reden naar Salardu (Spanje). Vruchteloos gingen we op zoek naar campings die volgens sommige bronnen wel en volgens andere niet bestonden. Dan maar naar de camping in Artiés, slechts een dikke 2 km van Salardu. Die bleek echter nog gesloten. Uiteindelijk vonden we onderdak én een plek voor onze derde foodbox in de jeugdherberg. Dropping 3/4: yes!

Ook dinsdag verzoop in hevige regenbuien: direct verderrijden naar l’Hospitalet-près-de-l’Andorre dan maar. Daar bleek de camping municipal open te gaan op… 1 juni, de volgende dag dus! We zetten onze tent dan maar op de camping van Mérens-les-Vals. Het weerbericht voor de daaropvolgende dagen beloofde niet veel goeds… De weergoden waren blijkbaar van plan de aandhoudende droogte op een paar dagen helemaal op te lossen. Op woensdag zat er nog een leuk tochtje van een uur of 4 in, maar in de nacht van woensdag op donderdag gingen de hemelsluizen helemaal open. Verdict op donderdagochtend: sneeuw vanaf 1400m, 30 cm op 2000m! Aangezien het nog steeds stevig regende, kropen we maar terug de slaapzak in. Later op de dag gingen we dan maar eens “kuren” in de heerlijke Bains du Couloubret in Ax-les-Thermes. Vrijdag was het weer gedurende een paar uur iets vriendelijker, lees: het stopte even met regenen en de temperatuur op 2000 m werd weer positief. We maakten van de gelegenheid gebruik voor een mooie dagtocht. Aanvankelijk ging die over paden die beken geworden waren. Eens hoger was het improviseren geblazen bij gebrek aan onder de sneeuw verdwenen paden… Al hebben we tussen de mistflarden door dan niet al te veel gezien, het was ten minste een laatste goede training voor de HRP. We besloten uiteindelijk onze laatste foodbox achter te laten op de camping waar we stonden, waardoor we 2 dagen wat zullen afwijken van de oorspronkelijk geplande HRP-route. Dropping 4/4: mission completed, returning to base.

Zaterdagochtend 4 juni braken we onze tent af op een stilaan onder water lopende camping… Zo snel kan je dus van extreme droogte naar te veel water gaan! Zondagmiddag stonden we thuis, voor onze allerlaatste (en korte) Belgische tussenstop. Dinsdagavond nemen we de nachttrein naar Hendaye. Ons laatste grote “jaar XL”-avontuur. Wat het ook mag worden, de afgelopen 2 leuke weken in de Pyreneeën kunnen ze ons alweer niet meer afpakken…

P.S.: In november 2010 stonden we op de kraterrand van Puyehue-vulkaan in Chili. Die vulkaan is vorige zaterdag vrij onverwacht en hevig uitgebarsten. Spectaculaire foto’s en een artikeltje via deze link: http://www.nieuwsblad.be/article/detail.aspx?articleid=DMF20110606_014

Foto’s